TỰ HÀO NGƯỜI CON GÁI VIỆT NAM - TRẦN THỊ LÝ

Email In PDF.

TỰ HÀO NGƯỜI CON GÁI VIỆT NAM - TRẦN THỊ LÝ

Đặng Thị Ánh Tuyết

Khoa Xây dựng Đảng

Chủ tịch Hồ Chí Minh từng viết trong Thư gửi phụ nữ nhân dịp kỷ niệm Hai Bà Trưng và ngày Quốc tế Phụ nữ (ngày 8/3/1952): “Non sông gấm vóc Việt Nam do phụ nữ ta, trẻ cũng như già, ra sức dệt thêu mà thêm tốt đẹp, rực rỡ”[1]. Quả thật người phụ nữ Việt Nam luôn giữ vai trò hết sức quan trọng và đóng góp to lớn cho sự nghiệp dựng nước và giữ nước. Trong suốt chiều dài lịch sử của dân tộc, đã có rất nhiều nữ anh hùng đã tham gia vào sự nghiệp đấu tranh, bảo vệ Tổ quốc. Đó là: Hai Bà Trưng, Bà Triệu, Nguyễn Thị Minh Khai, Nguyễn Thị Định, Võ Thị Sáu, Đặng Thùy Trâm... Một trong những tấm gương về sự kiên cường, bất khuất của người con gái Việt Nam mà mỗi chúng ta, khi nhắc tới đều yêu mến và cảm phục đó là anh hùng Trần Thị Lý. Chị là một nhà hoạt động cách mạng, nữ chiến sĩ Quân đội Nhân dân Việt Nam và Quân Giải phóng miền Nam Việt Nam, tham gia trong kháng chiến chống Pháp và kháng chiến chống Mỹ, là nữ tù chính trị dưới các nhà tù Pháp, Mỹ và là Anh hùng Lực lượng Vũ trang Nhân dân Việt Nam.

Bác Hồ với chị Trần Thị Lý gần Tết năm 1967

Chị Trần Thị Lý tên thật là Trần Thị Nhâm, sinh ngày 30/12/1933 tại xã Điện Quang, huyện Điện Bàn, tỉnh Quảng Nam. Chị là cháu nhà cách mạng Trần Cao Vân (1866-1916), người tham gia lãnh đạo cuộc vận động khởi nghĩa của Việt Nam Quang phục hội (5/1916). Năm 12 tuổi, chị Lý tham gia Thiếu nhi cứu quốc của xã. Năm 1946, chị được điều về làm cán bộ văn phòng thanh niên cứu quốc huyện Điện Bàn và là Thường vụ Ban Chấp hành Thanh niên cứu quốc huyện. Năm 1951, chị được Đảng giao nhiệm vụ đi xây dựng cơ sở ở xã Điện Hồng, vùng thực dân Pháp tạm chiến. Đầu năm 1952 chị bị địch bắt và đưa về giam tại đồn Vân Ly - Gò Nổi. Sau 9 tháng bị giam trong hầm tối, chị được cứu thoát và trở lại địa phương tiếp tục hoạt động trong phong trào thanh niên huyện Điện Bàn.

Tháng 4 năm 1955, chị Lý phụ trách đường dây liên lạc bí mật của tỉnh tại Đà Nẵng. Thời gian này địch kiểm soát gắt gao, lùng bắt cán bộ ta nằm vùng ở khắp các địa phương, chị đã liên lạc, tập hợp các đồng chí ở các huyện, tìm cách lánh ra Đà Nẵng tránh được sự tổn thất cho cách mạng. Tháng 6 năm 1955, chị Lý bị địch bắt lần thứ hai, chúng tra tấn vô cùng dã man, nhưng chị vẫn kiên quyết không khai, bảo vệ bí mật của Đảng và cơ sở cách mạng. Mặc dù phải chịu mọi cực hình tra tấn hết sức dã man của kẻ thù “điện giật, dùi đâm, dao cắt, lửa nung”, nhưng tinh thần chị không hề lay chuyển. Tháng 10 năm 1958, chị Lý bị tra tấn tới kiệt sức, phía Việt Nam Cộng Hòa cho rằng chị không thể sống được nữa nên đem vứt chị ngoài nhà lao. Chị Lý được cơ sở đưa về nhà chăm sóc, sau đó được đưa ra khỏi Gò Nổi và được tổ chức đưa ra miền Bắc chữa trị các vết thương.

Nói tới sự tra tấn dã man của bọn giặc đối với chị Lý, có nhiều bài báo, phương tiện thông tin đại chúng đã đề cập tới. Mỗi lần đọc, nghe được mỗi chúng ta lại thấy thấy nghẹn lòng, xúc động nhưng vô cùng cảm phục và tự hào người con gái Việt Nam anh hùng. Và hậu quả của sự tra tấn dã man đó là giữa năm 1958, Bệnh Viện Việt - Xô tiếp nhận một bệnh nhân đặc biệt. Hồ sơ bệnh án ghi: "Trần Thị Nhâm (tức Lý), tuổi 25, quê Miền Nam, cân nặng: 26 kg. Tình trạng bệnh: Suy kiệt, luôn lên cơn co giật, có 42 vết thương trên người liên tục rỉ máu, đầu vú bị cắt còn loét nham nhở, bộ phận sinh dục chảy máu liên tục".

Ngày 14/11/1958, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã đến thăm chị Lý. Chứng kiến sự đau đớn của người con gái kiên cường ấy, Người đã không cầm được nước mắt. Trong một lần tới thăm chị Nhà thơ Tố Hữu đã đến bên giường bệnh và ông đã khóc vì quá xúc động. Tháng 12-1958, bài thơ “Người con gái Việt Nam” của ông ra đời (sau đó được dịch ra nhiều thứ tiếng), gây xúc động lòng người và là tâm điểm chú ý của dư luận quốc tế. Trong đó, mở đầu bài thơ là một loạt câu hỏi nhưng mang tính khẳng định sự bất khuất, kiên cường của chị Lý:

"Em là ai? Cô gái hay nàng tiên

Em có tuổi hay không có tuổi

Mái tóc em đây, là mây hay là suối

Đôi mắt em nhìn hay chớp lửa đêm giông

Thịt da em hay là sắt là đồng ?”

Cuộc đời hoạt động cách mạng của chị Lý gắn liền với chặng đường đấu tranh anh dũng chống thực dân Pháp và đế quốc Mỹ của đồng bào miền Nam và của nhân dân cả nước ta. Được rèn luyện, thử thách trong các giai đoạn đấu tranh cách mạng, lúc bí mật, lúc công khai, suốt trong những năm tháng sống trong tù đày, tra tấn, chị luôn nêu cao phẩm chất sáng ngời của một cán bộ cách mạng kiên trung, vững vàng trong mọi tình huống. Năm 1992, những vết thương năm xưa của chị tái phát và chị đã qua đời tại bệnh viện C- Đà Nẵng. Ngày 2 tháng 2 năm 1992, với những cống hiến của mình, chị Lý được Nhà nước tặng danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân.

Chị Lý tượng trưng cho tinh hoa của người con gái Việt Nam: “anh hùng, bất khuất, trung hậu, đảm đang”, cho ý chí kiên cường của dân tộc ta “Thà hy sinh tất cả chứ nhất định không chịu mất nước, không chịu làm nô lệ”. Chúng ta có được ngày hôm nay là nhờ vào công lao to lớn của những người phụ nữ như chị, của thế hệ đi trước. Những người không ngại khó khăn, gian khổ, luôn giữ vững bản lĩnh cách mạng, sẵn sàng hy sinh cho đất nước. Ngày nay, chiến tranh đã rời xa, thế nhưng hình ảnh của chị Lý, của những người con gái Việt Nam anh hùng vẫn không thể nào phai nhạt được trong lòng dân tộc, trong lòng mỗi người dân Việt Nam. Nhằm phát huy truyền thống tốt đẹp của thế hệ đi trước, phụ nữ Việt Nam hôm nay không ngừng học tập, phấn đấu nâng cao phẩm chất đạo đức cũng như trình độ để góp phần vào xây dựng đất nước ngày một giàu đẹp. Người phụ nữ không chỉ làm tốt vai trò trong gia đình với thiên chức cao cả đó là “làm dâu”, “làm vợ”, “làm mẹ”… mà người phụ nữ còn tham gia tích cực vào các lĩnh vực của đời sống xã hội (văn hóa, chính trị, kinh tế, nghệ thuật…)

 

TÀI LIỆU THAM KHẢO

1. Hồ Chí Minh: Toàn tập, Nxb. Chính trị quốc gia, Hà Nội, tập 7, 2011.

2. Hội đồng thi đua - thưởng TW, Ban Tư tưởng - Văn hóa TW, Chân dung Anh hùng thời đại Hồ Chí Minh, Nxb Quân đội Nhân dân, Hà Nội, 2000.

3. Nhiều tác giả, Chân dung nữ anh hùng Việt Nam các thời đại, Nxb Lao Động, Hà Nội, 2009.

4. http://www.cadn.com.vn/

5. http://baotanglichsu.vn/

6. http://btlsqsvn.org.vn/



[1] Hồ Chí Minh (2011), Toàn tập, Nxb.Chính trị quốc gia, Hà Nội, tập 7, tr.340.

 

Joomla inotur picma